Meer concurrentie in baksteensector - Steenbakkerij Huissenswaard gaat zelfstandig verder na afsplitsing van joint venture

Hans Maarsen, Amsterdam

De Nederlandse baksteenindustrie, waar overwegend familiebedrijven actief zijn, krijgt er een concurrent bij. Dit is een gevolg van de opsplitsing van de Nederlands-Belgische combinatie Huwa-Vandersanden. Daardoor komt de Gelderse steenbakkerij Huissenswaard weer op eigen benen te staan. 'Nederland is hiermee een onafhankelijke steenfabriek rijker', zo stelt algemeen directeur Piet Wijman van Huwa-Vandersanden.
De herschikking van belangen betekent dat een aanvankelijke concentratie in de baksteenindustrie weer ten dele ongedaan wordt gemaakt. Die bundeling dateert van 2005, toen het Nederlandse baksteenbedrijf Huwa een joint venture sloot met de Belgische branchegenoot Vandersanden.
Partijen speelden daarmee in op de concentratietendens in de toelevering aan de bouw. De baksteencombinatie was in staat om de markt in Noordwest-Europa beter te bedienen, met een compleet productenpakket. De integratie zorgde voor efficiencyvoordelen, die vooral tot uiting zijn gekomen in het verkoopapparaat.
De joint venture op 50:50-basis omvat drie fabrieken in Nederland met in totaal 160 werknemers en een gezamenlijke omzet van euro 50 mln per jaar. De samenwerking is van meet af aan bedoeld als eerste stap naar volledige verkoop van de fabrieken van Huwa. Vandersanden zou daartoe zijn Nederlandse partner op termijn uitkopen. Dit omdat de familie die Huwa in handen heeft, niet in directieopvolging zou kunnen voorzien.
Maar binnen deze familie, die op de achtergrond wil blijven, zijn de gedachten daarover veranderd. De wens leeft om een van de productiebedrijven die deel uitmaken van de joint venture zelfstandig voort te zetten. Het gaat om de gevelbaksteenfabriek Huissenswaard, die per 1 januari 2010 onder de merknaam Caprice wordt afgesplitst. Deze fabriek krijgt dan de beschikking over een eigen verkoopkantoor.
De twee andere Nederlandse productielocaties, in Spijk en Hedikhuizen, komen wel volledig onder de paraplu van het Belgische familiebedrijf Vandersanden, dat in eigen land beschikt over nog drie steenbakkerijen. Vandersanden groeit daarmee uit tot de in grootte tweede leverancier van metselbakstenen in Europa, na het Oostenrijkse beursgenoteerde Wienerberger. Na inlijving van de Nederlandse fabrieken zal de Belgische onderneming 350 werknemers tellen en een omzet behalen van euro 100 mln.
De herschikking van belangen heeft tot gevolg dat de steenfabriek Huissenswaard gaat concurreren met de vroegere zusterbedrijven van Huwa. Dit gebeurt op een moment dat de vraag naar bakstenen afneemt door de neergang in de bouw. 'De marktverwachtingen zijn niet gunstig. Zowel de woningbouw als de utiliteitsbouw stagneert', signaleert Wijman.
De verwachting in de branche luidt dat de afzet van gevelbakstenen volgend jaar 30 à 35% lager uitvalt dan in 2008. De joint-venture Huwa-Vandersanden heeft in de eerste helft van 2009 'bevredigend' gedraaid, maar Wijman maakt zich wel enige zorgen over het tweede halfjaar. 'We rekenen niet op een geweldig rendement.'
De joint-venture heeft in 2007 euro 40 mln gestoken in een nieuwe fabriek in Hedikhuizen, waarvan de productiecapaciteit is verdrievoudigd. De fabriek kan kleinere series stenen op bestelling produceren met behoud van de schaalvoordelen. De verslechterde markt maakt het lastiger om de vergrote capaciteit volledig te benutten.
Directeur Wijman: 'We hebben daarvoor enkele jaren uitgetrokken. Het is een investering voor de lange termijn.' Hij wijst erop dat de steenfabrieken solide zijn gefinancierd. De solvabiliteit ligt 'dik boven de 50%'.

Copyright © 2009 Het Financieele Dagblad